Ponad 57,5 mln zł z programu Fundusze Europejskie dla Lubuskiego 2021-2027 trafi do 15 beneficjentów z regionu. We wtorek 29 września 2026 r. podpisano 16 umów, dzięki którym w lubuskich miejscowościach powstaną ekoparki i nowe odcinki kanalizacji.
W uroczystości wzięli udział Łukasz Porycki, członek Zarządu Województwa Lubuskiego, oraz Izabela Kumor-Pilarczyk, dyrektor Departamentu Programów Rozwoju Obszarów Wiejskich UMWL. 12 umów dotyczy ochrony przyrody, a 4 gospodarki wodno-ściekowej. To właśnie na te cztery inwestycje trafi ponad dwie trzecie całej kwoty.
Prawie 18 mln zł na lokalną przyrodę
Na ochronę przyrody trafi łącznie 17,8 mln zł. Pieniądze pozwolą tworzyć centra ochrony różnorodności biologicznej w miastach i poza nimi, oparte na rodzimych gatunkach. Największe wsparcie, ponad 5 mln zł, otrzyma Zbąszynek, który zamieni nieużytkowany teren w mieście w przestrzeń przyjazną przyrodzie.
W Zielonej Górze powstanie Centrum Ochrony Różnorodności Biologicznej w Ogrodzie Botanicznym, a w Krośnie Odrzańskim ekopark przy Szkole Podstawowej nr 2. Nadleśnictwo Torzym wytyczy ścieżkę wokół jeziora Ilno, a gmina Siedlisko realizuje projekt o wdzięcznej nazwie „Poznajemy bioróżnorodność w krainie bzu”.
Członek zarządu województwa lubuskiego Łukasz Porycki podziękował samorządom oraz pracownikom departamentu za ciężką pracę i wrócił do deklaracji, którą złożył wcześniej. – Dałem słowo, że przyspieszamy. Przyspieszyliśmy – mówił. Jak podkreślał, chodzi o zrównoważony rozwój całego województwa. – Pomagamy nie tylko dużym miastom, stolicom powiatów, ale również mniejszym gminom – dodał.
Prawie 40 mln zł na wodę i ścieki
Cztery umowy w gospodarce wodno-ściekowej opiewają łącznie na prawie 39,7 mln zł dofinansowania. Łukasz Porycki zestawił tę kwotę z pulą na ochronę przyrody. – To pokazuje, jak drogie są to przedsięwzięcia – mówił.
Najwięcej, ponad 14,5 mln zł, otrzyma spółka WOKAMID na uporządkowanie gospodarki wodno-kanalizacyjnej w aglomeracji Przytoczna. Gozdnica zmodernizuje miejską oczyszczalnię dzięki ponad 12,4 mln zł dofinansowania, a w Zwierzynie powstanie sieć kanalizacji sanitarnej z lokalną biologiczną oczyszczalnią. Gmina Dobiegniew zbuduje kanalizację w Osieku i przebuduje przepompownie ścieków w Radęcinie, Mierzęcinie i Osieku.
Gminy planują kolejne inwestycje
Na tym nie koniec pieniędzy na wodę i ścieki. Samorząd województwa rozpisał już nowy konkurs na budowę i modernizację sieci kanalizacyjnych i wodociągowych. Wnioski można składać do 4 listopada 2026 r., a do podziału jest 15,5 mln zł. Maksymalne dofinansowanie jednego projektu ma tym razem wynieść 5 mln zł.
– Wiem, że tych potrzeb jest bardzo dużo. Widzimy to też po KPO, które było realizowane również przez departament PROW-u – tłumaczył Łukasz Porycki.
Izabela Kumor-Pilarczyk przedstawiła wyniki ankiety, która pomoże przygotować region do nowej perspektywy finansowej na lata 2028-2034. Departament przeprowadził ją pod koniec 2025 r., a odpowiedziały na nią 74 gminy i 12 powiatów.
Samorządy planują budowę lub modernizację 73 oczyszczalni ścieków za ponad miliard złotych. Na liście jest też 1200 km sieci kanalizacyjnej za ponad 1,4 mld zł oraz około 1940 przydomowych oczyszczalni za mniej więcej 83,5 mln zł. W sumie inwestycje w gospodarkę ściekową wyceniono na ponad 2,5 mld zł.
Równie ważne są wodociągi. Gminy chcą rozbudować i zmodernizować 900 km sieci wodociągowej za 931 mln zł oraz zbudować lub przebudować 218 stacji uzdatniania wody za około 400 mln zł. Łącznie to ponad 1,3 mld zł.
– Znamy Państwa problemy. Dlatego zarząd województwa lubuskiego wraz z pracownikami departamentu zabiega o to, aby w przyszłej perspektywie gospodarka wodno-ściekowa była priorytetowym kierunkiem interwencji – mówiła dyrektor departamentu
Łukasz Porycki zwracał też uwagę, że sieć wodno-kanalizacyjna wymaga stałej troski. – Infrastrukturę trzeba cały czas modernizować, nie tylko wydawać pozwolenia na przyłącza – podkreślał. Przytoczna dobrze zna tę sytuację. Oczyszczalnia i stacja uzdatniania wody powstały tam dzięki unijnemu wsparciu z 2010 r., a teraz, dzięki podpisanej umowie, przejdą kolejną modernizację. – To pokazuje, że to jest niekończąca się opowieść – mówił Bartłomiej Kucharyk, wójt gminy Przytoczna.
Lista projektów wybranych do dofinansowania
W ramach działania FELB.02.08 Gospodarka wodno-ściekowa podpisano cztery umowy na łączną kwotę dofinansowania 39 696 382,50 zł. Projekty obejmują działania z zakresu gospodarki wodno-ściekowej, takie jak budowa i modernizacja sieci kanalizacyjnych i wodociągowych oraz modernizacja oczyszczalni ścieków:
- Gmina Zwierzyn „Budowa sieci kanalizacji sanitarnej wraz z lokalną biologiczną oczyszczalnią ścieków w miejscowości Zwierzyn” – kwota dofinansowania: 10 159 785,29 zł. Całkowita wartość projektu: 13 049 233,58 zł.
- Gmina Gozdnica „Modernizacja miejskiej oczyszczalni ścieków w Gozdnicy” – kwota dofinansowania: 12 423 393,21 zł. Całkowita wartość projektu: 15 459 290,72 zł.
- WOKAMID Sp. z o.o. „Uporządkowanie gospodarki wodno-kanalizacyjnej na terenie aglomeracji Przytoczna” – kwota dofinansowania: 14 574 371,20 zł. Całkowita wartość projektu: 21 324 434,89 zł.
- Gmina Dobiegniew „Budowa kanalizacji sanitarnej w miejscowości Osiek wraz z przebudową przepompowni ścieków w miejscowościach Radęcin, Mierzęcin i Osiek” – kwota dofinansowania: 2 538 832,80 zł. Całkowita wartość projektu: 3 095 634,21 zł.
W ramach działania FELB.02.10 Ochrona przyrody podpisano 12 umów na łączną kwotę dofinansowania 17 823 888,29 zł. Projekty obejmują działania z zakresu tworzenia centrów ochrony różnorodności biologicznej na obszarach miejskich i pozamiejskich w oparciu o gatunki rodzime, w tym parki miejskie, ogrody botaniczne czy ekoparki:
- Gmina Krosno Odrzańskie „Odtwarzanie i ochrona bioróżnorodności poprzez rozwój błękitnozielonej infrastruktury na terenie Szkoły Podstawowej nr 2 w Krośnie Odrzańskim oraz utworzenie przyległego do szkoły ekoparku” – kwota dofinansowania: 1 581 648,16 zł. Całkowita wartość projektu: 1 862 933,13 zł.
- Miasto Zielona Góra „Utworzenie Centrum Ochrony Różnorodności Biologicznej w Ogrodzie Botanicznym w Zielonej Górze” – kwota dofinansowania: 2 240 142,31 zł. Całkowita wartość projektu: 2 740 079,89 zł.
- Gmina Rzepin „Wsparcie bioróżnorodności na terenie przyległym do rzeki Ilanki i Starego Miasta w Rzepinie” – kwota dofinansowania: 1 958 617,69 zł. Całkowita wartość projektu: 2 304 256,13 zł.
- Gmina Żary „Eko parki – nowe inicjatywy dla ochrony różnorodności biologicznej regionu lubuskiego w gminie Żary” – kwota dofinansowania: 383 190,54 zł. Całkowita wartość projektu: 451 812,40 zł.
- Gmina Gozdnica „Eko parki – nowe inicjatywy dla ochrony różnorodności biologicznej regionu lubuskiego w mieście Gozdnica” – kwota dofinansowania: 426 619,16 zł. Całkowita wartość projektu: 563 174,90 zł.
- Gmina Świdnica „Odnowa Parku w miejscowości Lipno” – kwota dofinansowania: 1 672 271,35 zł. Całkowita wartość projektu: 2 112 283,15 zł.
- Nadleśnictwo Torzym „Budowa ścieżki sprzyjającej ochronie bioróżnorodności wokół jeziora Ilno wraz z wyposażeniem terenu i elementami małej architektury” – kwota dofinansowania: 559 206,83 zł. Całkowita wartość projektu: 664 611,08 zł.
- Gmina Siedlisko „Poznajemy bioróżnorodność w krainie bzu” – kwota dofinansowania: 523 890,19 zł. Całkowita wartość projektu: 616 341,40 zł.
- Gmina Trzebiechów „Ochrona różnorodności biologicznej poprzez utworzenie Ekoparku w Trzebiechowie” – kwota dofinansowania: 1 856 032,29 zł. Całkowita wartość projektu: 2 183 567,40 zł.
- Gmina Pszczew „Utworzenie centrum ochrony bioróżnorodności w Pszczewie” – kwota dofinansowania: 624 422,68 zł. Całkowita wartość projektu: 734 614,92 zł.
- Gmina Nowa Sól „Przyborów miejscem ochrony nadodrzańskiej przyrody” – kwota dofinansowania: 996 783,35 zł. Całkowita wartość projektu: 1 210 686,33 zł.
- Gmina Zbąszynek „Ochrona przyrody i zwiększenie bioróżnorodności na terenie Miasta Zbąszynek poprzez zagospodarowanie nieużytkowanego i zdegradowanego pod względem przyrodniczym oraz społecznym terenu” – kwota dofinansowania: 5 001 057,74 zł. Całkowita wartość projektu: 5 883 597,37 zł.
Wszystkie projekty są realizowane w ramach programu Fundusze Europejskie dla Lubuskiego 2021-2027.
